İnformal Öğrenme: Kurumsal Dünyanın Yeni Yıldızı

 

Öğle yemeğinde birbirimize anlattığımız hikayelerden, kullandığımız sistemle ilgili iş arkadaşımıza  yardım amacıyla attığımız bir e-postaya kadar, informal öğrenme hayatımızın her alanının önemli bir parçası. Bununla birlikte informal öğrenmeyi destekleyen yöntemler gittikçe değişiyor. Yeni teknolojilere erişimimiz ve adaptasyon yeteneğimiz arttığı için informal öğrenme çok daha etkin bir şekilde gerçekleşebiliyor. Yeni teknolojilerin ışığında, birçok kurum bireysel olarak çalışanların performansını, dolayısıyla kurumun performansını artırmak için yeni ve daha gelişmiş yollar bulmak arzusunda.

 

Bu yazımızda informal öğrenmenin tanımını yaparak, informal öğrenmenin kullanımı ve etkisi konusunda araştırmalar sonucu bulunan kilit bulguları sizlerle paylaşacağız.

 

İnformal Öğrenme Nedir?

ASTD’ye (American Society for Training & Development) göre, informal öğrenme, formal öğrenme (sınıf içi eğitimleri gibi) ve performans destek aktiviteleri gibi doğrudan fark edilebilir olmayan öğrenme etkinlikleridir. Genel olarak belirgin bir eğitmen olmadan gerçekleşir ve süre, derinlik ve zamanlama olarak çalışanın kontrolündedir. Bireyseldir ve dar kapsamlıdır. İnformal öğrenme örnekleri arasında sosyal ağlardaki aktiviteler, internet veya intranet aramaları ile direkt ihtiyaç duyulan bilgiye ulaşma ve çalışanlar arası koçluk sayılabilir. Ancak sınıf içi öğrenme, çalıştaylar informal öğrenme kapsamında değildir.

 

Neden İnformal Öğrenme?

İnformal öğrenme, doğası gereği zor anlaşılır ve yönetimi çok zordur. Buna rağmen kurumlar açısından ciddi bir önem kazanmaya başlamıştır. İnformal öğrenmenin kurumlarda kullanım yaygınlığının artacağı öngörüsü, teknoloji ile büyüyen ve gelişen günümüz iş dünyası için hiç de şaşırtıcı değildir. Birçok kurum çalışanı yığınlarca e-postaya, sürekli yeni bilgi akışına ve durmadan değişen iş gereksinimlerine ayak uydurmak zorunda; dolayısıyla anında istediği anda, ihtiyaç duyduğu bilgiye direkt ulaşma ihtiyacı, geleneksel yöntemlerle eğitim alma fırsatından çok daha önemli. İşte informal öğrenme, bu anında istenen bilgiye ulaşma talebini karşılayabiliyor ve çalışanların iş ortamında daha verimli ve bilgili olmaları için farklı bir fırsat sunuyor.

 

Elbette informal öğrenmenin bir kurumda etkin bir şekilde kullanılması, kurumun informal öğrenmeyi isteyerek, farkında olarak kullanıp kullanmamasıyla da ilişkili. 2008’de ASTD ve Kurumsal Verimlilik Enstitüsü (Institute for Corporote Productivity – i4cp) tarafından yapılan bir araştırma bulgularına göre üç temel kültürel faktörün informal öğrenmenin etkili bir şekilde yaygınlaşmasına etkisi büyük:

  • Çalışanların birbirleriyle bilgi paylaşmasını cesaretlendirme
  • İnformal öğrenmenin kurumun stratejik hedeflerine ulaşmada etkili olduğunu paylaşma
  • İnformal öğrenmeyi; formal öğrenmeyi pekiştirme ve destekleme için kullanma

 Nereden başlamalı?

2008 yılında yapılan aynı araştırmaya göre informal öğrenmenin formal öğrenmeyi destekleyebileceği alanlar şu şekilde özetlenmiş:

 

  • Çalışanların iş ortamına aşinalık kazanması: oryantasyon, şirket değerleri, resmi kim kimdir bilgileri, resmi olmayan kim kimdir bilgileri (deneyimli, alanında uzman çalışanların tanıtılması)
  • Çalışanların iş süreçleri ile ilgili görevlere ısındırılması: Bir işin nasıl yapılacağını paylaşma (yapan kişi gözüyle), bilgisayar becerilerini geliştirme, ofis gereçlerinin kullanımı
  • Bilgi paylaşımı: En iyi uygulamaları/başarıları paylaşma (best practices), alınan dersleri paylaşma (hataların düzeltilmesi, uzman iş arkadaşlarının deneyimlerinden faydalanma, spesifik bilgilere ulaşma
  • Yönetimsel becerilerin geliştirilmesi: Mevcut yöneticilerin iş arkadaşları ile iş ortamında yaşadıkları geçmiş olay ve uygulamaları ya da deneyimlerini paylaşması

Hangi Araçlar kullanılabilir?

Yukarıda sözünü ettiğimiz alanlarda informal öğrenmeyi destekleyici bir unsur olarak kullanmak için, çeşitli teknoloji ve araçlardan faydalanılabilir.

Baktığımızda en yaygın olarak kullanılan araçların başında e-posta ile kurulan iletişim gelmektedir. Özellikle çalışanların müşteriler, şirket aktiviteleri, günlük işler ile ilgili paylaştıkları bilgi odaklı e-postalar, günlük koşuşturmaca arasında kaybolacak bilgilerin paylaşılmasına olanak tanımaktadır. Bununla birlikte, zaten yoğun bir e-posta trafiğinde bilgi paylaşımını da e-posta ile yapmak yorucu olabilir ve paylaşımları takip edilemez bir noktaya taşıyabilir.

 

 

Bilgi paylaşımının yapılabileceği daha etkili bir alan bu amaç için yapılandırılmış intranetler veya eğitim yönetim portalleri olacaktır. Çalışanlar intranet veya eğitim portalleri üzerinden ihtiyaç duydukları bilgiye; kim kimdir bilgilerine erişebilir ve destekleniyorsa forumlar, sanal konferanslar, bloglar üzerinden kendi deneyimlerini diğer çalışanlarla paylaşabilirler. Enocta olarak Enocta Eğitim Platformu üzerinden sağladığımız sosyal EEP özellikleri ile çalışanların birbirlerine soru sorabileceği, sorulan sorular ile oluşan kurumsal bilgi hazinesi içerisinde arama yapabileceği, farklı tartışma gruplarına katılabileceği, ilgi alanlarını seçerek o ilgi alanındaki tartışma ve bilgi akışından anında haberdar olabileceği, blog oluşturarak  kendi bilgi ve deneyimlerini paylaşabilecekleri bir altyapı sunuyoruz. Bu yapı çalışanlar arası koçluk ve gönüllü informal rehberlik gibi informal öğrenmenin yaygınlaşması için temel yapı taşı niteliği taşıyan iletişim yaklaşımının yaygınlaşmasına da olanak tanımaktadır.

 

İnformal öğrenme için kurumlarda kullanılabilecek diğer bir araç da kurumsal bir video portali oluşturmaktır. Çalışanların web kamerasıyla çektikleri ve belli bir konuda bilgi paylaştıkları kısa uzman videolarından belli hedef yetkinliklere odaklanmış eğitim filmlerine kadar birçok video tabanlı içerik bir portalde toplanabilir; bu videolar arasında arama yapılarak istenen bilgiye kısa sürede ulaşılabilir. Enocta olark KurumsalTube adını verdiğimiz kurumsal video portali altyapısı ile kurumlara bu alanda hizmet ve danışmanlık sağlıyoruz.

 

 

Her ne kadar Facebook ve Twitter gibi sosyal paylaşım alanları halen birçok kurumda önyargı ile karşılansa da, bu sosyal ağlar informal öğrenme için önemli bir fırsat sunmaktadır. Sadece kurum çalışanlarının dahil olacağı bir Facebook sayfası, informal öğrenme için önemli bir tetikleyici olabilir.

 

 

Bu yazı ASTD’nin 2008 tarihli Tapping The Potential of Informal Learning adlı araştırma raporundan derlenmiştir.

Tüm uzaktan eğitim ihtiyaçlarını tek bir çatı altında sunan 15 yıllı aşkın sektör deneyimiyle Türkiye'nin lider firmasıdır.

Leave a reply:

Your email address will not be published.

Site Footer

Enocta Enocta